Pasieka ekologiczna poprawia rentowność

Cel wyjazdu

Celem wyjazdu studyjnego było poszerzenie wiedzy oraz umiejętności praktycznych pszczelarzy z Wielkopolski w zakresie prowadzenia pasiek ekologicznych, jakości produktów pszczelich, hodowli matek pszczelich, a także możliwości zwiększania rentowności gospodarstw pasiecznych poprzez dywersyfikację produkcji.

Gospodarstwa pasieczne

W ramach wyjazdu uczestnicy odwiedzili dwie pasieki zlokalizowane na terenie województwa podkarpackiego.

Pierwszą z nich była pasieka ekologiczna prowadzona przez pana Marka Barzyka. Właściciel przedstawił zasady prowadzenia pasieki ekologicznej, wymagania związane z certyfikacją oraz specyfikę funkcjonowania gospodarstwa w warunkach regionu podkarpackiego. Omówiono również lokalne zagrożenia, w tym szkody powodowane przez niedźwiedzie.

Drugim odwiedzonym obiektem była Pasieka Hodowlana „Wojtuś”, specjalizująca się w produkcji matek pszczelich. Jej właścicielami są Elżbieta Flis – Prezes Powiatowego Koła Pszczelarzy w Mielcu, związana z pszczelarstwem od najmłodszych lat, oraz Kazimierz Flis – Mistrz Pszczelarski. Uczestnicy zapoznali się z metodami hodowli matek pszczelich oraz cechami użytkowymi linii karnika. Spotkanie było okazją do wymiany doświadczeń i dyskusji na temat jakości oraz doboru matek pszczelich.

Podczas wizyty Prezydent Polskiego Związku Pszczelarskiego, Krzysztof Witwicki, na pamiątkę spotkania posadził miododajną lipę, wzbogacając tym samym lokalną bazę pożytkową dla pszczół.

Uniwersytet Rzeszowski

Jednym z głównych punktów programu była wizyta na Uniwersytecie Rzeszowskim. Grupę powitał dziekan Wydziału Technologiczno-Przyrodniczego, prof. dr hab. inż. Czesław Puchalski. W spotkaniu uczestniczyli również Prezydent Polskiego Związku Pszczelarskiego Krzysztof Witwicki oraz naukowcy Uniwersytetu Rzeszowskiego.

Pierwszy dzień zajęć rozpoczął się wykładem dotyczącym laboratoryjnej oceny jakości miodu, który poprowadziła kierownik Katedry Chemii i Toksykologii Żywności, prof. dr hab. Małgorzata Dżugan. Było to wprowadzenie do części warsztatowej, podczas której dr Monika Tomczyk oraz dr Michał Miłek zaprezentowali badania właściwości fizykochemicznych miodu oraz oznaczanie jego kwasowości metodą miareczkową.

W godzinach popołudniowych prof. Małgorzata Dżugan omówiła zagadnienie bezpiecznej dekrystalizacji miodu. Podkreśliła znaczenie kontroli tego procesu oraz możliwości oceny bioaktywności miodu.

W kolejnej części warsztatów uczestnicy poznali metody wykrywania przegrzewania miodu. Wspólnie z naukowcami analizowali wyniki testów paskowych HMF stosowanych w szybkiej diagnostyce. Następnie zaprezentowano badanie obecności aktywnych enzymów w miodzie z wykorzystaniem testu Phadebas.

Drugi dzień na Uniwersytecie Rzeszowskim przebiegał pod hasłem „Autentyczność miodu i innowacje rynkowe”. Wykład wprowadzający, zaprezentowany przez prof. Małgorzatę Dżugan, dotyczył metod weryfikacji autentyczności miodu. Warsztaty prowadzone przez dr Monikę Tomczyk i dr. Michała Miłka koncentrowały się na identyfikacji odmiany botanicznej miodu oraz ocenie czystości wosku pszczelego.

Uczestnicy wykonywali badania pozwalające na wykrycie pyłku przewodniego charakterystycznego dla danego rodzaju miodu. Analiza pyłkowa pokazała, w jaki sposób przygotować osad pyłkowy oraz identyfikować ziarna pyłku przy użyciu mikroskopu.

Istotnym zagadnieniem była również jakość wosku wykorzystywanego do produkcji węzy pszczelej. Naukowcy zaprezentowali testy umożliwiające wykrywanie zafałszowań wosku. Zdobyta wiedza może pomóc pszczelarzom ograniczać straty wynikające ze stosowania węzy niskiej jakości.

Ostatni wykład poświęcono możliwościom kształtowania walorów prozdrowotnych i sensorycznych miodu przy wykorzystaniu dodatków roślinnych.

Podczas zajęć praktycznych uczestnicy mieli okazję zapoznać się z procesem przygotowania gotowego produktu do wprowadzenia do oferty pasieki. Omówiono znaczenie właściwego doboru proporcji dodatków, takich jak liofilizowane owoce, zioła, pyłek czy pierzga. Oceniano również teksturę miodu kremowanego. Na zakończenie warsztatów porównano właściwości miodu wyjściowego z miodem wzbogaconym dodatkami.

Uczestnicy zdobyli nowe umiejętności praktyczne, które mogą przyczynić się do dalszego rozwoju i zwiększenia konkurencyjności prowadzonych gospodarstw pasiecznych.

Podsumowanie

Wyjazd studyjny umożliwił uczestnikom zweryfikowanie i poszerzenie dotychczasowej wiedzy. Szczególnie cenne okazały się warsztaty prowadzone przez naukowców Uniwersytetu Rzeszowskiego oraz liczne dyskusje towarzyszące zajęciom. Wysoki poziom merytoryczny wydarzenia, połączony z praktycznym charakterem zajęć, został bardzo wysoko oceniony przez uczestników i okazał się niezwykle wartościowy dla całego środowiska pszczelarskiego.

Zdobyta wiedza oraz nawiązane kontakty będą mogły zostać wykorzystane w dalszym rozwoju gospodarstw pasiecznych uczestników, przyczyniając się do podnoszenia jakości produkcji i zwiększania rentowności pasiek.