23 grudnia 2021

Przepisy dotyczące składowania odchodów od zwierzęcych

Napisane przez Rafał Kotkowski

Wymagania dotyczące magazynowania nawozów naturalnych obejmują przepisy prawne.

  • Dyrektywa Rady 91/676/EWG z dnia 12 grudnia 1991 roku dotycząca ochrony wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez azotany pochodzenia rolniczego.
  • Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne Dz.U. 2017 poz. 1566.
  • Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać programy działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych. Dz.U. 2003 nr 4 poz. 44.
  • Ustawa z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu (tekst jednolity) Dz.U. 2007, nr 147, poz. 1033.

Usytuowanie zbiorników na gnojowicę i gnojówkę oraz płyt obornikowych (gnojowni).

  • Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie. Dz.U. 1997, nr 132, poz. 877 (tekst jednolity Dz.U. z 2014 r. poz. 81).

Zgodnie z przepisami nawozy naturalne płynne powinny być przechowywane w szczelnych zbiornikach, a nawozy naturalne stałe na płytach obornikowych (gnojowniach) usytuowanych w odpowiednich odległościach od zabudowań i granic działki. Obornik może być gromadzony również w pomieszczeniu inwentarskim (utrzymanie na głębokiej ściółce). Podłoga pomieszczenia inwentarskiego pod obornikiem oraz płyta obornikowa na zewnątrz budynku powinna być zabezpieczona przed przenikaniem wycieków do gruntu i zaopatrzona w instalację odprowadzającą wycieki do szczelnych zbiorników.

Pojemność płyt i zbiorników w zależności od rodzaju nawozu naturalnego i okresu przechowywania powinny być wyliczone.

Sposób obliczania wymaganej pojemności zbiorników oraz wymaganej powierzchni miejsc do przechowywania nawozów naturalnych:

Sposób obliczania pojemności płyty obornikowej lub pojemności zbiornika na gnojowicę albo gnojówkę dla gatunków zwierząt gospodarskich innych niż drób
Lp. Rodzaj wyposażenia Pojemność płyty/zbiornika na 1 DJP obrotu stada (m3) Współczynnik odliczenia okresu pastwiskowego Współczynnik odliczenia systemu i wyposażenia Pojemność płyty/zbiornika (m3) Krowy mleczne o wydajności od 6 000 do 8000 l/rok Krowy mleczne o wydajności powyżej 8000 l/rok
1. Płyty obornikowe 2,1 A D X1 = 2,1 x A x D x nDJP 1,1 1,2
2. Zbiorniki na gnojówkę 1,4 B F X2 = 1,4 x B x F x nDJP + G 1,1 1,2
3. Zbiorniki na gnojowicę 5,8 C E, F X3 = 5,8 x C x E x F x nDJP + G 1,1 1,2

 

Sposób obliczania pojemności płyty obornikowej i pojemności zbiornika na gnojówkę/odciek z przechowywania obornika dla drobiu

Lp. Rodzaj wyposażenia Pojemność płyty/zbiornika na 1 DJP obrotu stada (m3) Współczynnik odliczenia okresu pastwiskowego Współczynnik odliczenia systemu i wyposażenia Pojemność płyty/zbiornika (m3)
1. Płyty obornikowe 1,2 A D X1 = 1,2 x A x D x nDJP
2. Zbiorniki na gnojówkę/odciek z przechowywania obornika 0,7 B E, F X2 = 0,7 x B x E x F x nDJP + G

1. nDJP – liczba zwierząt gospodarskich w gospodarstwie rolnym wyrażona w DJP obrotu stada.
2. X1 do X3 – pojemność płyty obornikowej lub pojemność zbiornika na gnojówkę albo gnojowicę stanowiąca iloczyn liczby zwierząt gospodarskich w gospodarstwie rolnym wyrażonej w DJP (liczba zwierząt gospodarskich wyrażona w DJP może zostać pomniejszona o liczbę zwierząt gospodarskich utrzymywanych w systemie otwartym lub na głębokiej ściółce) i okresu pastwiskowego i pojemności płyty obornikowej lub pojemności zbiornika na gnojówkę albo gnojowicę na 1 DJP. W przypadku zbycia obornika lub gnojowicy uzyskaną wartość X należy procentowo pomniejszyć o poświadczoną dokumentem wielkość przekazanych nawozów. W przypadku stosowania obornika lub gnojowicy dla celów kogeneracji energii, w tym spalania, uzyskaną wartość X należy procentowo pomniejszyć o poświadczoną dokumentacją instalacji ilość nawozów zużytych w tym celu.
3. A, B, C – współczynniki odliczenia okresu pastwiskowego – współczynnik ma zastosowanie, jeżeli utrzymywane w gospodarstwie rolnym zwierzęta gospodarskie korzystają z wypasu na pastwisku. Dla zwierząt gospodarskich utrzymywanych bez pastwiska wartość współczynników A, B, C przyjmuje wartość = 1. Dawka azotu nawozów naturalnych na obszarach pastwisk nie może przekroczyć 170 kg N/rok.
A – dla płyt obornikowych;
B – dla zbiorników na gnojówkę;
C – dla zbiorników na gnojowicę.
4. D, E, F – współczynniki odliczenia ze względu na zastosowane rozwiązania systemów utrzymania oraz wyposażenie techniczne.
D – system bezściołowy dla drobiu, system częściowo-rusztowy dla świń
E – podsuszanie pomiotu w chowie drobiu, separowanie gnojowicy (tylko faza ciekła)
F – zadaszenie płyty obornikowej lub przykrycie zbiornika na gnojowicę, w sposób zabezpieczający przed przedostawaniem się opadów, w szczególności osłoną elastyczną.
G – współczynnik doliczenia odcieku z powierzchni wybiegu. Wartość współczynnika wyrażoną w m3 oblicza się ze wzoru G = P x 0,15, gdzie P wyraża powierzchnię wybiegów w m2. Dla wybiegów zadaszonych współczynnika G nie uwzględnia się (wartość = 0).
5. W przypadku stosowania w gospodarstwie rolnym ciągłych kompleksowych procesów technologicznych przetwarzania nawozów naturalnych, w szczególności produkcji biogazu, kompostowania aeracyjnego, pirolizy, spalania, stosuje się tylko jeden wspólny współczynnik („H”), którego wartość wynosi H = 0,5 dla wszystkich rodzajów wyposażenia.

6. Niezbędną powierzchnię płyt obornikowych (m2) w stosunku do jej pojemności (m3) wylicza się, dzieląc wartość X1 przez deklarowaną wysokość składowania, wynikającą z posiadanych przez rolnika środków technicznych

Wartości współczynników odliczenia 1).

Lp.

Gatunek/typ użytkowości zwierząt gospodarskich

Współczynnik

A

B

C

D

E

F

1.

Bydło mleczne

0,6

0,7

0,6

-

0,7

0,8

2.

Bydło mięsne

0,5

0,6

0,6

-

0,7

0,8

3.

Konie

0,5

0,6

-

-

-

0,8

4.

Owce, kozy

0,5

0,6

-

-

-

0,8

5.

Jelenie, daniele, króliki

0,2

0,5

-

-

-

0,8

6.

Świnie

0,7

0,6

0,6

0,8

0,7

0,8

7.

Drób

0,7

0,6

-

0,7

0,8

0,8

8.

Pozostałe

-

-

-

-

-

0,8

1) W przypadku jednoczesnego chowu kilku gatunków zwierząt gospodarskich uwzględnia się tylko jeden współczynnik, właściwy dla dominującego gatunku, którego obrót stada wyrażony w DJP jest dominujący. Wielkość płyty obornikowej czy pojemności zbiorników na gnojówkę i gnojowicę potrzebnych w gospodarstwie obliczamy przeliczając zwierzęta hodowane (stany średnioroczne) w gospodarstwie na DJP (Duże Jednostki Przeliczeniowe).

 Współczynniki przeliczeniowe sztuk zwierząt gospodarskich na DJP.(Dz. U. z 2010r. Nr 213, poz.1397).

Przy lokalizacji zbiorników musimy pamiętać o zachowaniu odpowiednich odległości.

Przy lokalizacji płyt obornikowych musimy pamiętać o zachowaniu odpowiednich odległości.

Obornik możemy również przechowywać w pryzmach zlokalizowanych:

  • poza zagłębieniami terenu,
  • w odległości większej niż 20 m od linii brzegu wód powierzchniowych,
  • na terenach o dopuszczalnym spadku do 3%,
  • w innym miejscu; w kolejnym sezonie wegetacyjnym,
  • każdorazowo zaznaczyć na mapie lub szkicu działki,
  • odnotować datę złożenia obornika w danym roku

Nawozy naturalne przechowuje się w odległości większej niż 20 m od studni, od linii brzegu cieków i zbiorników wodnych, jeżeli obowiązujące przepisy nie stanowią inaczej.

Czytany 95 razy Ostatnio zmieniany 23 grudnia 2021