Email: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie obsługi JavaScript.

Wspólne inicjatywy łączą, czego świadkiem byliśmy podczas spotkania „Wspólnie dla Wielkopolskiej Wsi”, które odbyło się 21.02.2019 r. w Parkowie w sali Ochotniczej Straży Pożarnej.

W spotkaniu uczestniczyły następujące instytucje działające na rzecz rolników i mieszkańców obszarów wiejskich:

  • Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu reprezentowana przez zastępcę dyrektora Sławomira Bilińskiego oraz przedstawiciela Biura Wsparcia Inwestycyjnego Piotra Radel ;
  • Wielkopolski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Poznaniu reprezentowany przez dyrektora Wiesławę Nowak, kierownika PZDR nr 4 z siedzibą w Poznaniu Jarosława Cieślę, koordynatora powiatu obornickiego Ninę Bartol oraz doradcę Krystiana Karnickiego;
  • Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa reprezentowana przez kierownika oddziału Agnieszkę Żmudzką i zajmującą się nadzorem fitosanitarnym i nasiennym Monikę Musiał;
  • Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego reprezentowana przez kierownika Placówki Terenowej w Wągrowcu Mirosławę Sass-Nowak ,
  • Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa w Poznaniu reprezentowany przez Magdalenę Seidler i Magdalenę Zakens;
  • Powiatowy Lekarz Weterynarii w Obornikach reprezentowany przez kierownika Magdalenę Karmelitę-Bach oraz dr Annę Królczyk;
  • Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Obornikach reprezentowana przez naczelnika Wydziału Operacyjnego Marka Wiktorskiego.

Uczestnikom spotkania przybliżono wiedzę z tematów najbardziej aktualnych w dzisiejszym rolnictwie. Wśród omawianych zagadnień znalazły się:

  • obsługa zgłoszeń zwierzęcych przez nowy Portal IRZplus orazpłatności bezpośrednie i wsparcie krajowe udzielane przez ARiMR,
  • transfer wiedzy i innowacje rolnicze w działalności Wielkopolskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego w  Poznaniu,
  • zmiany w obszarze świadczeń i ubezpieczeń społecznych rolników oraz działalność prewencyjna i rehabilitacyjna KRUS,
  • idee, zadania i strategia KOWR,
  • afrykański pomór świń (ASF) oraz zasady bioasekuracji,
  • bezpieczeństwo pożarowe w gospodarstwach rolnych izabezpieczanie składowania płodów rolnych,
  • bezpieczna żywność priorytetem PIORiN.

Spotkanie informacyjne „Wspólnie dla Wielkopolskiej Wsi” skupia wiele instytucji w jednym miejscu i pozwala zdobyć informacje „u źródła”. Rolnicy mieli również okazję uzyskać odpowiedzi na indywidualne pytania przy stoiskach każdej ze wspomnianych instytucji.

Podczas Uroczystej Sesji Radnych w Gminie Oborniki Zbigniew Zając w uznaniu za zasługi w wkład w rozwoju  rolnictwa,  został odznaczony przez Kapitułę Medalem „Zasłużony dla Ziemi Obornickiej”. 

Zbigniew Zając studiował   na Akademii Rolniczej na Wydziale Zootechniki. Potem staż pracy w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w Dziewokluczu. Następnie przez 15lat Główny Specjalista ds. produkcji zwierzęcej w Przedsiębiorstwie Państwowych Gospodarstw Rolnych w Objezierzu. A od 15.03.1993 pracował w Wielkopolskim Ośrodku Doradztwa Rolniczego na stanowisku Głównego specjalisty ds. bydła . W 1997 roku na objął stanowisko Kierownika Zespołu Doradczego w Obornikach.  Brał udział w pracach Zespołu,  który w 1995 roku opracował Wojewódzki Program Restrukturyzacji i Modernizacji Mleczarstwa oraz był Przewodniczącym Zespołu ds. Opiniowania przedsięwzięć inwestycyjnych w zakresie produkcji i przetwórstwa mleka w województwie poznańskim do 1997 roku.  Uczestniczył  w pracach zespołu ds. budowy obiektów wystawowych w Sielinku oraz w organizacji Regionalnych Wystaw Zwierząt Hodowlanych realizowanych w ramach organizowanych corocznie Wielkopolskich Targach Rolniczych w Sielinku.  Nadzorował realizacją przez pracowników zadań statutowych i merytorycznych oraz  współpracował w tym zakresie z kierownikami  innych komórek organizacyjnych Wielkopolskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego. Udzielał porad, organizował i prowadził szkolenia dla rolników z zakresu warunków funkcjonowania rolnictwa w ramach Wspólnej Polityki Rolnej w okresie przedakcesyjnym i po wejściu Polski do Unii Europejskiej oraz informowanie i pomoc w pozyskiwaniu środków finansowych Unii Europejskiej na modernizację rolnictwa  i obszarów wiejskich. Pomagał  rolnikom w procedurze ubiegania się o kredyty preferencyjne na modernizację i restrukturyzację gospodarstw rolnych w Gminie Oborniki i powiecie obornickim oraz innych środków pomocowych z budżetu państwa. Promował gospodarstwa rolne  z Gminy Oborniki i  powiatu obornickiego poprzez zgłaszanie najlepszych do konkursów „Wielkopolski Rolnik Roku”  i  „AGROLIGA” oraz pomagał Zespołom „Rożnowianie” i  „Maniewiacy” w organizacji corocznych wyjazdów na Wielkopolskie Targi Rolnicze do Sielinka w celu zaprezentowania  najnowszego repertuaru wielu tysiącom uczestników Targów. Prowadził wykłady dla rolników w ramach Uniwersytetu Ludowego , w tym w Zespole Szkół  im. A. Mickiewicza w Objezierzu. Był Radnym Miasta i Gminy Oborniki – Przewodniczący Komisji Rolnictwa i członek Prezydium Rady. Odznaczony medalem   „Za zasługi w rozwoju Województwa Poznańskiego” oraz  „Zasłużony dla rolnictwa”

Wielki profesjonalista o wielkim sercu, otwarty, życzliwy, kompetentny, W każde podejmowanie działanie angażował się w maksymalnym zakresie – wiedzy oraz umiejętności. Wszystkie działania były wykonane z pełną precyzją oraz perfekcją. Przemówienia przygotowane z należytą starannością oraz wysoką  jakością. Przekazywał informacje, wielokrotnie trudne i skomplikowane, w jasny i czytelny sposób.

Rok 2018 jest kolejnym rokiem działania Lokalnej Grupy Dyskusyjnej na terenie Gminy Ryczywół. Jej funkcjonowanie rozpoczęło się w 2012 roku i było kontynuowane w kolejnych latach. w 2018 roku zgodnie z ustalonym harmonogramem odbyły się cztery spotkania, po jednym w każdym kwartale. Tematem wiodącym w działalności grupy jest integrowana ochrona roślin, ale poruszane były również inne tematy interesujące członków grupy dyskusyjnej.

Pierwsze spotkanie Lokalnej Grupy Dyskusyjnej odbyło się 13 marca br, a jego tematem było, ,,Rozpoznawania i zwalczania chwastów, chorób i szkodników”. Ze względów pogodowych praktyczne rozpoznawanie agrofagów odbyło się na pokazie w dniu 14 kwietnia.

Kolejne spotkanie Lokalnej Grupy Dyskusyjnej odbyło się w dniu 25 czerwca połączone z pokazem w Gospodarstwie Demonstracyjnym. Szkolenie rozpoczęło się w Gminnym Ośrodku Kultury w Ryczywole , gdzie omówiono temat : ,,Integrowana ochrona rzepaku ozimego”. Po szkoleniu uczestnicy spotkania przejechali do Gospodarstwa Demonstracyjnego położonego w Gościejewie, Gmina Rogoźno, aby uczestniczyć w pokazie na temat ,, Kolekcja odmian rzepaku ozimego w gospodarstwie demonstracyjnym”. w dniu 26 czerwca członkowie Lokalnej Grupy Dyskusyjnej uczestniczyli w Dniu Pola zorganizowanym w Gospodarstwie Demonstracyjnym Pana Marka Banasiaka w Gościejewie, gdzie oprócz kolekcji rzepaku ozimego prezentowane były odmiany pszenżyta i pszenicy ozimego. Można było również obejrzeć początkowy wzrost kolekcji odmian kukurydzy na ziarno.

 Następne spotkanie odbyło się 27 września na terenie Gospodarstwa Demonstracyjnego w Gościejewie. Zostały omówione zasady integrowanej ochrony roślin w kukurydzy i przeprowadzony pokaz ,, Kolekcja odmian kukurydzy w gospodarstwie demonstracyjnym”. w ramach wolnej dyskusji zostały poruszone sprawy związane z wprowadzonym ,,Programem działań mającym na celu zmniejszenie zanieczyszczenia wód azotanami pochodzącymi ze źródeł rolniczych oraz zapobieganie dalszemu zanieczyszczaniu”. Ostatnie spotkanie odbyło się 6 grudnia i zostało połączone z pokazem ,,Systemów wspomagania decyzji w integrowanej ochronie roślin”. Na prośbę uczestników został szczegółowo omówiony ,, Program działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych”, a także zostały przedstawione wyniki realizowanych w 2018 roku demonstracji.

Wzajemna wymiana informacji, spostrzeżeń i problemów między doradcą, a rolnikiem to najlepszy poligon dla wprowadzania praktycznych rozwiązań, które z jednej strony pozwalają członkom LGD w optymalny sposób wdrożyć nowe wymagania w ich gospodarstwach, a z drugiej zdobyte przez doradcę doświadczenie ułatwia mu wprowadzanie metod i sposobów udzielania pomocy i porad innym rolnikom oraz doradcom PZDR w powiecie obornickim.

Każdy rok jest inny. w 2017roku rolnicy zmagali się z deszczami nawalnymi. Ogromne ilości oleju napędowego, które zostało przeznaczone na konieczne prace na polu, trudno zliczyć. A bez pomocy sąsiedzkiej, prawie nie możliwe były żniwa. Zazwyczaj na użytkach rolnych podczas żniw prócz kombajnu był jeden traktor z dwoma przyczepami. w 2017 roku wręcz przeciwnie – jeden traktor zaczepiony do kombajnu, a dwa do przyczep. Bywało i tak, jak kombajn nie mógł wyjechać z powodu wysokiego wysycenia wodą profilu glebowego, to nawet kilka ciągników wspomagało proces przywrócenia sprzętu do pracy. w wielu miejscach nie można było skosić kukurydzę, dopiero kiedy nastał przymrozek. w 2018 roku niektórzy rolnicy mogą powiedzieć, że dwa razy w roku zbierali kukurydzę – styczeń i wrzesień/październik. Tego roczny kwiecień rozpoczął fale upału i w konsekwencji suszę na polach. Rolnicy zmagają się z nią cały czas. Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015r.  w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Wojewoda powołuje Komisje do szacowania szkód powstałych w gospodarstwach rolnych i działach specjalnych produkcji rolnej w wyniku wystąpienia niekorzystnych zjawisk atmosferycznych. w Gminie Rogoźno taka komisja została powołana i szacowała straty na użytkach rolnych. Następnie sporządzano protokół oszacowania szkód na formularzu udostępnionym na stronie internetowej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw rozwoju wsi. Średnia roczna produkcja rolna jest ustalana na podstawie danych rachunkowych lub dokumentów potwierdzających wielkość prowadzonej produkcji rolnej w danym gospodarstwie lub dziale specjalnym produkcji rolnej. Jednocześnie w przypadku gdy dane rachunkowe oraz inna ewidencja lub dokumenty będące w posiadaniu producenta rolnego nie obejmują wszystkich zdarzeń prowadzonej produkcji w zakresie produkcji roślinnej lub w całym gospodarstwie rolnym lub dziale specjalnym produkcji rolnej i nie pozwalają na dokonanie wszystkich wyliczeń w protokole wówczas należy dokonać wyliczeń na podstawie danych dla danego regionu FADN Instytutu Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej - Państwowego Instytutu Badawczego.

Komisja oszacowała wszystkie szkody, które wystąpiły w gospodarstwie rolnym lub dziale specjalnym produkcji rolnej (tj. w uprawach, zwierzętach i w środkach trwałych), gdyż za podstawę określenia zakresu i wysokości szkód w produkcji rolnej przyjmuje się całość produkcji prowadzonej w gospodarstwie rolnym tj. zarówno w produkcji roślinnej jak i w zwierzęcej, niezależnie od tego czy szkody wystąpiły wyłącznie w uprawach, czy wyłącznie w produkcji zwierzęcej.

Systemu Monitoringu Suszy Rolniczej w Polsce (SMSR) prowadzony jest przez Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa - Państwowym Instytucie Badawczym w Puławach jest narzędziem obowiązkowym dla Komisji, określa niezbędne informacje przy szacowaniu szkód. System ma za zadanie wskazać obszary, na których wystąpiły straty spowodowane suszą w uprawach uwzględnionych w "Ustawie o dopłatach do ubezpieczeń upraw rolnych i zwierząt gospodarskich w Polsce"

Zgodnie z definicją określoną w ustawie o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, suszę oznaczają szkody spowodowane wystąpieniem w dowolnym sześciodekanowym okresie od dnia 21 marca do dnia 30 września danego roku - klimatycznego bilansu wodnego poniżej określonej wartości dla poszczególnych gatunków lub grup roślin uprawnych oraz kategorii glebowych.

O wystąpieniu suszy decyduje cały kompleks warunków meteorologicznych i glebowych. w Systemie Monitoringu Suszy warunki meteorologiczne powodujące suszę są określane za pomocą klimatycznego bilansu wodnego (KBW). Wystąpienie określonych wartości klimatycznego bilansu wodnego przedstawionych w załączniku do ustawy o dopłatach do ubezpieczeń upraw rolnych i zwierząt gospodarskich powoduje przeciętnie 20% spadek plonów w stosunku do wartości średnich wieloletnich. Wartości krytyczne klimatycznego bilansu wodnego oznaczające wystąpienie suszy zróżnicowano dla gatunków roślin lub grup roślin uprawnych oraz kategorii gleb i okresów rozwojowych. Do oceny zagrożenia suszą został utworzony system monitoringu skutków suszy rolniczej uwzględniający klimatyczny bilans wodny i zmienność przestrzenną warunków glebowych. Wartości klimatycznego bilansu wodnego są obliczane dla kolejnych okresów sześciodekadowych na podstawie pomiarów stacji meteorologicznych. w 2008 roku w systemie wykorzystywane są dane z 55 stacji synoptycznych i około 220 posterunków opadowych Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW).

W wyznaczaniu obszarów dotkniętych suszą, oprócz wartości klimatycznego bilansu wodnego, są brane pod uwagę właściwości retencyjne gleb, ustalone według kategorii glebowych, wydzielonych na podstawie map glebowo-rolniczych. w ten sposób uwzględnia się fakt silnego zróżnicowania podatności pokrywy glebowej Polski na skutki niedoboru wody.

System zawiera aplikacje komputerowe integrujące dane meteorologiczne potrzebne do obliczenia klimatycznego bilansu wodnego oraz dane z cyfrowej mapy glebowo-rolniczej obrazującej przestrzenne zróżnicowanie retencji wodnej różnych kategorii agronomicznych gleb. Informacje dotyczące wystąpienia suszy - w postaci dekadowych raportów - są przekazywane Ministerstwu Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz publikowane w serwisie internetowym.

W Gminie Rogoźno powołana przez Wojewodę Komisja do szacowania start powstałych w gospodarstwach rolnych i działach specjalnych produkcji rolnej w wyniku wystąpienia niekorzystnych zjawisk atmosferycznych sporządziła 299 protokołów. Powierzchnia dotknięta suszą to ponad 10800 ha, a szacunkowa wartość strat to ponad 23 mln zł.

Plony zbóż i rzepaku w gminie Rogoźno w 2018 roku wg szacunku doradcy rolników Pana Grzegorza Baiera przedstawiają się następująco : pszenica ozima 39dt/1ha, pszenica jara 29dt/1ha, pszenżyto ozime 37dt/1ha, żyto ozime 24dt/1ha, jęczmień ozimy 30dt/1ha, jęczmień jary 30dt/1ha, owies 27dt/1ha, mieszanki zbożowe 30 dt/1ha, rzepak 1,6 dt/1ha. Buraki cukrowe - wg Inspektora Cukrowni, na terenie powiatu obornickiego plony są niższe o 40 – 50% wyższe niż w roku ubiegłym i wahają się w przedziale 400 – 500dt z 1 ha, ale zawartość cukru w korzeniach jest niższa niż w latach ubiegłych i wynosi 17,5– 18,2%.

Dla rolników powiatu obornickiego zasadnicze znaczenie ma cena żywca wieprzowego – po wielu załamaniach cen wieprzowiny duża liczba gospodarstw ograniczyła produkcję lub całkowicie zlikwidowała produkcję trzody chlewnej.

Sytuacja na rynku trzody chlewnej nadal jest niestabilna - w ciągu 10 miesięcy w okresie od stycznia do października 2018 roku cena netto 1 kg żywca wieprzowego wahała się od najniższej 3,6 zł do najwyższej 4,2 zł.  

Duże problemy mają także rolnicy, którzy nastawili się na produkcję żywca wołowego –  mimo zniesienia w Polsce zakazu uboju rytualnego średnia cena netto 1 kg młodego bydła opasowego – buhajków kl. A w okresie od stycznia do października 2018 w skupie wynosiła 6,65 zł . Sytuacja na rynku mięsa wołowego jest jednak bardziej stabilna niż w przypadku wieprzowiny – aktualnie średnia cena netto skupu buhajków kl. A wynosi ok. 6,66 zł/kg.

W produkcji mleka cena pomiędzy 1,3 a 1,55zł netto/1l, jest gałęzią produkcji zwierzęcej najbardziej stabilną, gwarantując dobą płynność finansową.

Biorąc pod uwagę potrzeby doradcze rolników, specyfikę rolnictwa w powiecie obornickim oraz zadania uwzględniające cele Wspólnej Polityki Rolnej i polityki państwa polskiego wobec rolnictwa i obszarów wiejskich działalność Wielkopolskiego Ośrodka Doradztwa  Rolniczego, w tym Powiatowego Zespołu Doradztwa Rolniczego w powiecie obornickim w 2018 roku obejmuje następujące zadania:

  1. Program działań mających na celu zmniejszenie zanieczyszczenia wód azotanami pochodzącymi ze źródeł rolniczych oraz zapobieganie dalszemu zanieczyszczeniu
  2. Bioasekuracja w aspekcie afrykańskiego pomoru świń (ASF) i ptasiej grypy. Antybiotykooporność
  3. Racjonalizacja ochrony chemicznej roślin uprawnych, w tym upowszechnianie zasad Integrowanej Ochrony Roślin
  4. Wykorzystanie Gospodarstw Demonstracyjnych w transferze innowacji z nauki do praktyki rolniczej
  5. Ochrona środowiska w rolnictwie
  6. Program Rolnośrodowiskowy, w tym Rolnictwo ekologiczne
  7. Podnoszenie wiedzy ekonomicznej w zakresie zarządzania gospodarstwem rolnym
  8. Upowszechnianie rachunkowości rolnej w konwencji zarządczej opartej na metodologii zastosowanej przez system Polski FADN
  9. Wskazywanie możliwych źródeł finansowania oraz pomoc rolnikom w pozyskiwaniu środków krajowych i funduszy Unii Europejskiej na modernizację i restrukturyzację gospodarstw rolnych oraz na rozwój przedsiębiorczości na terenach wiejskich
  10. Wspieranie rozwoju przedsiębiorczości, w tym agroturystyki na obszarach wiejskich Wielkopolski
  11. Wspieranie rozwoju i właściwego funkcjonowania wiejskiego gospodarstwa domowego, w tym racjonalnego żywienia i profilaktyki zdrowotnej rodziny
  12. Udzielanie porad i bieżące przekazywanie informacji rynkowych
  13. Współpraca z samorządami lokalnymi i instytucjami pracującymi na rzecz rolnictwa

Źródło: Wytyczne dla komisji powołanych przez Wojewodę – szkody w rolnictwie w 2018r. – Wielkopolski Urząd Wojewódzki w Poznaniu, System Monitoringu Suszy Rolniczej w Polsce (SMSR) Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa - Państwowym Instytucie Badawczym w Puławach

 

Dzieci spisały się na medal. Gotowały potrawy z lat 1840 – 1900! Dnia 30 listopada 2017 roku w świetlicy wiejskiej w Uścikowie z inicjatywy OSP USCIKOWO oraz OOK Obornicki Ośrodek Kultury odbyły się warsztaty kulinarne.

Wielkie podziękowania dla Tomasza Węgrzak, który złożył stosowne dokumenty i zdobył fundusze na pionierski projekt, finansowany ze środków Narodowego Centrum Kultury w ramach programu "DOM KULTURY + INICJATYWY LOKALNE 2017"oraz dla Jadwigi  Majchrzak-Zagrodnik za organizację oraz pomoc przy warsztatach, a także dh Klaudia Brąberek  i  dh Karoliny Mitręga z OSP Uścikowo.

Celem warsztatów kulinarnych w Sołectwo Uścikowo było nie tylko odtworzenie dawnych przepisów i sprawdzenie, jak żywili się nasi przodkowie, ale przede wszystkim współpraca rodzica z dzieckiem, integracja społeczna, wspólna zabawa i nauka!

Uczestnicy warsztatów mieli do przygotowania 4 potrawy, które przygotowywane były przez nasze prababki w latach 1840 -1900.

1. Ciastka z konfiturami - przepis (zachowano oryginalną pisownię):

"Utrzeć wałkiem w donicy do białości pół funta młodego masła i sześć żółtek, poczem, wiercąc ciągle dosypać po łyżce funt mąki, trzy łuty drożdży i trochę cukru. Gdy ciasto będzie roztarte na gładką masę, zostawić, żeby trochę podrosło, poczem rozwałkować cienko i wycinać spodeczkiem od filiżanki okrągłe ciastka, nakładać je jaką marmeladą lub konfiturami bez syropu i zakładać boki ciastka do środka, podobnie jak kopertę, posmarować rozbitem jajkiem i wstawić do gorącego pieca na pół godziny".

2. Ślepe ryby z myrdyrdą - czyli nasza wielkopolska zupa z pyrów:) Czemu "ślepe ryby?" Zapewne pamiętacie, jak Wam rodzice czy dziadkowie pokazywali "rybie oczka" w rosole? w tej zupce ich nie znajdziecie hihihi:) Przepis (zachowano oryginalną pisownię):

"Ostrugać kartofli, pokrajać w talarki, sparzyć, niech tak postoją, potem odlać, nalać smakiem z włoszczyzny, osolić, wrzucić trochę korzeni, włożyć masła i niech się gotują do miękkości. Jeżeli zupa ma być fasowana, trzeba blisko pełen garnek kartofli nakrajać, jeżeli zaś ma być podana z kawałkami, wystarczy trzecia część, zależy zresztą od mączystości kartofli. Po ugotowaniu fasuje je się i zaprawia śmietaną. Na 1 i pół litra zupy wystarczy jedna czwarta litra dobrej kwaśnej śmietany. Jeżeli zupa ma być podana bez fasowania, natenczas dobiera się do śmietany mąki, aby była zawiesista. Można ją także zrobić zapaloną, to jest w miejsce śmietany zasmażyć masła z mąką i rozprowadzić zupą".

3. Pyry nadziewane grzybami - skoro Wielkopolska, to pyrki (perki) można przecież na różne sposoby podawać, a nie tylko puree...Przepis (zachowano oryginalną pisownię):

"Świeże lub suszone grzyby ugotować, usiekać drobno, zasmażyć w maśle z tartą cebulą, wsypać trochę pieprzu, soli, tartej bułki, wbić parę żółtek, jedno całe jaje i wymięszać w jednę masę. Ostrugać surowe kartofle, wydrążyć je, napełnić tą masą, przykryć zerżniętemi wierzchami, ułożyć jednę przy drugiej, zalać rozpuszczonym masłem, stósownie do ilości kartofli, kilku łyżkami bulionu, trochę smaku grzybowego i dusić go miękkości".

4. Naleśniki cytrynowe - oczywiście znane są tradycyjne, na mleku czy na wodzie gazowanej...ale cytrynowe?! Przepis z 1892 roku (zachowano oryginalną pisownię):

"Kubek mąki, 4 żółtka, skórkę otartą z całej cytryny bić ½ godziny w jedną stronę, poczem przymięszać białka ubite na pianę i lać na patelnię posmarowaną masłem. z całej masy można zrobić 4-5 naleśników, smażyć je nie przewracając. Gdy ciasto z wierzchu obeschnie, zacisnąć je sokiem cytrynowym, posypać grubo cukrem, zwinąć w trąbkę i wydać na stół. Gdyby ciasto było za gęste, można dolać trochę śmietanki".

Dzieci obierały, kroiły, mieszały, smakowały, a co najważniejsze świetnie się bawiły i uczyły. a czas spędzony rodzica z dzieckiem – BEZCENNY. Polecam wszystkim, to wspaniale  spędzony czas. Ja również brałam udział w warsztatach z córką. Wszyscy gotowaliśmy, śmialiśmy się i nikt nie wyszedł z pustym brzuszkiem.

 

Źródło: materiał zamieszczony na FB na stronie OSP Uścikowo - autor Tomasz Węgrzak

W Polsce w ostatnich latach nastąpiła zmiana systemu gospodarczego – z systemu gospodarki centralnie zarządzanej na system gospodarki rynkowej i zmiana ta nie ominęła rolnictwa. Rolnik stał się przedsiębiorcą, który musi umieć produkować tanio i jeszcze wiedzieć co produkować, żeby sprostać konkurencji na rynku i sprzedać z zyskiem swoje produkty. Gospodarka rynkowa wymaga od rolników umiejętności wykorzystania w zarządzaniu gospodarstwem zasad ekonomiki i marketingu.

Podczas spotkań z rolnikami starałam się im uświadomić, że skuteczność zarządzania gospodarstwem rolnym zależy w szczególności od :

- znajomości aktualnego stanu gospodarstwa, w tym: potencjału produkcyjnego gospodarstwa, oceny wartości sprzedawanych produktów i kosztów ich wyprodukowania

- rozumienia zasad i ograniczeń funkcjonowania gospodarstwa rolnego na konkurencyjnym rynku, w tym umiejętności analizy sytuacji na rynku produktów oferowanych przez gospodarstwo

- umiejętności sporządzania długo i krótkoterminowych planów funkcjonowania i rozwoju gospodarstwa z uwzględnieniem jego potencjału produkcyjnego oraz możliwości finansowania inwestycji mających na celu jego dalszy rozwój i modernizację.  

Źródłem danych niezbędnych do takiego sposobu zarządzania gospodarstwem rolnym może być prowadzona w gospodarstwie rachunkowość.

Powinna ona być prowadzona w takim zakresie, który umożliwia bieżącą analizę sytuacji w gospodarstwie, kontrolę wpływów i wydatków oraz spłatę bieżących i krótkoterminowych zobowiązań, a także ocenę uzyskanych w roku wyników produkcyjnych i ekonomicznych oraz zmian w zakresie majątku gospodarstwa.

Podczas spotkań z rolnikami podkreślałam korzyści bezpośrednie i pośrednie z prowadzenia rachunkowości w gospodarstwie rolnym.

Rolnicy, którzy uczestniczą w Systemie Rachunkowości Rolniczej PL FADN z własnej inicjatywy dzielili się uwagami na temat zapisów w książkach rachunkowych. Ponadto podkreślali, że prowadzenie zapisów w rachunkowości FADN przyczyniło się do podwyższenia ich wiedzy w zakresie problematyki ekonomicznej i uporządkowania dokumentów związanych z prowadzeniem gospodarstwa oraz ułatwiło bieżącą kontrolę wpływów i wydatków, terminowe spłaty zobowiązań i ocenę wyników produkcyjnych.

Również częste wizyty doradcy w gospodarstwie, to możliwość uzyskania informacji i porad niezbędnych w racjonalnych podejmowaniu decyzji w działalności rolniczej i prowadzeniu gospodarstwa.

Rolnicy, którzy coraz odważniej sięgają po dotacje unijne w nowym PROW 2014-2020 są zobowiązani do prowadzenia ewidencji przychodów i rozchodów w gospodarstwie. Pozwala to na bieżąco ocenić efektywność ekonomiczną podjętych działań inwestycyjnych oraz ocenić czy realizowane są założone cele. Mają także kontrolę nad gospodarstwem i możliwość oceny czy rozwija się ono tak jak sobie zaplanowali.

Wymóg prowadzenia uproszczonej rachunkowości rolnej przez beneficjentów PROW jest związany z koniecznością oceny skutków finansowych zrealizowanych przedsięwzięć gospodarczych oraz potwierdzeniem wzrostu wielkości ekonomicznej gospodarstwa do poziomu założonego w planie rozwoju gospodarstwa.

Uważam, że jest to dobre posunięcie agencji, ponieważ rolnik powinien analizować zaszłości w gospodarstwie i ich ekonomiczne skutki. Rachunkowość rolna staje się rolnikowi już nie tyle przydatna, co wręcz niezbędna w zarządzaniu gospodarstwem na wysokim poziomie

Zarządzanie gospodarstwem to oczywiście ekonomia, ale też inne zagadnienia interesowały rolników uczestniczących w czterech spotkaniach Lokalnej Grupy Dyskusyjnej. Omawiane były także aktualne problemy związane ze spełnieniem wymogów weterynaryjnych, Integrowanej Ochrony Roślin, warunki uzyskania dopłat obszarowych w 2016 roku oraz źródła finansowania inwestycji w rolnictwie.

Wymiana informacji, problemów i spostrzeżeń pomiędzy rolnikami, a doradcą to dobry sposób dla wypracowania rozwiązań ułatwiających podejmowanie optymalnych decyzji prowadzeniu gospodarstw rolnych. Dla mnie jako doradcy to możliwość na dotarcie do szerszego grona rolników, którzy otworzyli się, podzielili doświadczeniami. Ułatwi mi to ocenę potrzeb doradczych i dostosowanie metod doradczych do oczekiwań rolników z powiatu obornickiego.

04 stycznia 2016

KRUS – zmiany w 2016r

Zmiana stawek

Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Uchwałą z 3 grudnia 2015r ustaliła wysokość składki na ubezpieczenia wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie w I kwartale 2016r. Wynosi ona 42 zł za każdą osobę podlegającą temu ubezpieczeniu. Osoby objęte wymienionym ubezpieczeniem na wniosek w ograniczonym zakresie opłacają 1/3 pełnej składki, tj. 14 zł.

Składka miesięczna osoby ubezpieczonej w gospodarstwie rolnym o powierzchni powyżej 50 ha przeliczeniowych użytków rolnych opłacają składkę podstawową i dodatkową miesięczną składkę na ubezpieczenie emerytalno-rentowe, wynoszącą w I kw. 2016 r.:

  • 12% emerytury podstawowej, tj. 106,00 zł dla gospodarstw rolnych obejmujących obszar użytków rolnych do 100 ha przeliczeniowych
  • 24% emerytury podstawowej, tj. 211,00 zł dla gospodarstw rolnych obejmujących obszar użytków rolnych powyżej 100 ha przeliczeniowych do 150 ha przeliczeniowych
  • 36% emerytury podstawowej, tj. 317,00 zł dla gospodarstw rolnych obejmujących obszar użytków rolnych powyżej 150 ha przeliczeniowych do 300 ha przeliczeniowych
  • 48% emerytury podstawowej, tj. 423,00 zł dla gospodarstw rolnych obejmujących obszar użytków rolnych powyżej 300 ha przeliczeniowych.

Ustawowy termin uregulowania należnych składek za I kwartał upływa 31 stycznia 2016 r.

Zwolnienia lekarskie

Od 1 stycznia 2016 r. wchodzi w życie ustawa z dnia 15 maja 2015 r. o zmianie ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 1066) dotycząca trybu i formy wystawiania zaświadczeń lekarskich o czasowej niezdolności do pracy.

 Kasa wprowadza zasadę elektronicznej formy zaświadczeń lekarskich o czasowej niezdolności do pracy. Jednak papierowa forma zaświadczeń lekarskich nadal obowiązuje.

Do dnia 31 grudnia 2017 r. dla ubezpieczonych w KRUS zaświadczenia mogą być wystawiane przez lekarza:

  •  w formie papierowej  na formularzu ZUS – ZLA (tak jak dotychczas), albo
  •  wypełnione i wydrukowane z systemu teleinformatycznego, lub
  •  wydrukowane z systemu teleinformatycznego, a następnie wypełnione ręcznie.

Wobec powyższego w przypadku zachorowania w okresie od 1 stycznia 2016 r. do 31 grudnia 2017 r. ubezpieczony (rolnik, domownik) powinien zwrócić się do lekarza o wystawienie zaświadczenia lekarskiego w formie papierowej, które następnie winien przekazać do Kasy w celu ustalenia prawa do zasiłku chorobowego.

Od 1 stycznia 2018 r. dla ubezpieczonego w KRUS rolnika zaświadczenie lekarskie będzie wystawione już tylko w formie elektronicznej. W takim przypadku ubezpieczony nie będzie musiał składać wniosku o przyznanie prawa do zasiłku chorobowego, bowiem elektroniczne zaświadczenie lekarskie wpłynie do KRUS.

Źródło: KRUS

 

Lokalna Grupa Dyskusyjna została założona w 2014 roku.                                                     

Spotkania odbywają się cyklicznie  4 razy w roku, a ich tematyka obejmuje zagadnienia związane z  zarządzaniem gospodarstwem, które polega na podejmowaniu decyzji odnoszących się do systemu organizacyjnego i działalności gospodarstwa rolnego.                                                                               

W systemie gospodarki rynkowej uzyskanie optymalnego dochodu w gospodarstwie rolnym, obok efektywnej technologii produkcji  wymaga uwzględnienia przez rolnika wielu innych czynników i spełnienia  wymogów,  w szczególności takich jak:

-  dostosowanie kierunku i skali produkcji do potrzeb rynku                                                            

  - dostosowania produkcji rolniczej w gospodarstwie do obowiązujących standardów w zakresie ochrony środowiska, higieny i  bezpieczeństwa zdrowotnego produktów rolnych oraz warunków utrzymania zwierząt                                                                                                                                                   

 -  zarządzanie finansami gospodarstwa obejmujące racjonalne nakłady na zakup środków produkcji i działania na rzecz efektywnej sprzedaży produktów rolnych oraz nakłady na inwestycje                                                                                                                                                      

 -  działania na rzecz dobrego wykorzystania środków finansowych Unii Europejskiej jakie w ramach Wspólnej Polityki Rolnej uzyskała Polska na wsparcie rolnictwa i obszarów wiejskich  oraz decyzje dotyczące planowania modernizacji i rozwoju gospodarstwa, w tym źródła ich finansowania.

Prawidłowe i efektywne zarządzanie gospodarstwem rolnym oraz  planowanie jego dalszego rozwoju wymaga bieżącej analizy sytuacji w gospodarstwie, między innymi na podstawie zapisów rachunkowych. Prawidłowo prowadzona rachunkowość jest źródłem informacji finansowych nie tylko o bieżących kosztach i przychodach, ale informuje również efektach finansowych prowadzonej działalności w gospodarstwie oraz o składnikach majątkowych i  zobowiązaniach ciążących na gospodarstwie.   

Na spotkaniu w dniu 11.03.2015r  omówiono podstawowe zasady prowadzenia rachunkowości  PL FADN podkreślając korzyści bezpośrednie i pośrednie jej prowadzenia.    Rolnicy uczestniczący w systemie FADN podzielili się uwagami na temat sposobu prowadzenia zapisów w książkach rachunkowych oraz podkreślali korzyści polegające na częstych kontaktach z doradcą, uporządkowaniu dokumentacji gospodarstwa rolnego oraz możliwość bieżącej kontroli wydatków i przychodów w gospodarstwie.

Na kolejnym spotkaniu z rolnikami w dniu  26.06.2015r  został poruszony temat  Wymogów Wzajemnej Zgodność / CC/,ze szczególnym uwzględnieniem  dobrostanu zwierząt gospodarskich. Rolnicy dzielili się informacjami i efektami  prowadzonych w ich gospodarstwach kontrolach Inspekcji Weterynaryjnej. Ponadto nawiązując do poprzednich szkoleń  ponownie  przedstawiono uczestnikom spotkania podstawowe wymogi dobrostanu i  omówiono obowiązującą dokumentację do prowadzenia w gospodarstwie rolnym.

 W dniu  30.09.2015r   tematem spotkania LGD  były wymogi  Integrowanej Ochrony Roślin. Przekazano rolnikom informacje dot. prawidłowego prowadzenia  zapisów w  ewidencji stosowania środków ochrony roślin,  a także poinformowano  gdzie mogą uzyskać informacje i pomoc doradczą w stosowaniu zabiegów ochrony roślin  zgodnie z zasadami IOR.

Na spotkani u w dniu 4.12.2015r omówiono warunki i zasady udzielania pomocy finansowej w ramach PROW na lata 2014 – 2020 oraz zasady ubiegania się o płatności bezpośrednie w 2015 roku. Najwięcej wątpliwości wiązało się z wymogami tzw.  zazielenienia oraz płatności za bydło opasowe i krowy. Przedstawiając wytyczne dotyczące nowego PROW-u skoncentrowano się na inwestycjach w modernizację parku maszynowego  w gospodarstwach rolnych - pozwoli to na wycofanie z użycia sprzętu przestarzałego, którego koszty napraw i niska wydajność pracy czynią jego dalsze  użytkowanie nieuzasadnione ekonomicznie.

Jednak decyzja o zakupie nowych, kosztownych maszyn musi zostać poprzedzona szczegółową analizą ekonomiczno-techniczną - dzięki temu rolnik będzie podejmował świadomie decyzję o ich przydatności w gospodarstwie oraz czy planowana inwestycja w  jego gospodarstwie jest ekonomicznie uzasadniona.

 

Nina Bartol

Od 1 stycznia 2014 roku w krajach Unii Europejskiej oraz Polsce obowiązują przepisy związane z integrowaną ochroną roślin. Polega ona na właściwym doborze takich elementów jak: prawidłowy płodozmian i agrotechnika, racjonalne nawożenie ( oparte o zasobność gleby i potrzeby pokarmowe rośliny) oraz biologiczna, a w uzasadnionych wypadkach ( po przekroczeniu ekonomicznych progów szkodliwości patogenów) także  chemiczna ochrona roślin. Integrowana ochrona roślin została zdefiniowana jako staranne rozważenie wszystkich dostępnych metod ochrony roślin, a następnie podjęcie właściwych działań  mających na celu zahamowanie rozwoju populacji organizmów szkodliwych oraz utrzymanie stosowania środków ochrony roślin i innych form interwencji na ekonomicznie i ekologicznie uzasadnionym poziomie, a także zmniejszenie lub zminimalizowanie zagrożenia wynikającego ze stosowania pestycydów dla zdrowia ludzi i środowiska.

Chcąc praktycznie wdrożyć zasadę Integrowanej Ochrony Roślin do produkcji rolniczej wspólnie z Panem Leszkiem Górką w miejscowości Wiardunki, gmina Ryczywół utworzono na terenie jego gospodarstwa  pole demonstracyjne.   Celem demonstracji było ,, Prawidłowe wdrożenie zasady integrowanej ochrony roślin”. Aby zrealizować zadanie wydzielono obszar 1 ha Pszenżyta ozimego.

           Pszenżyto ozime odmiany ,,Tulus”  wysiano 24.09.2014 roku w ilości 185 kg/ha, na działce rolnej o średniej zasobności w składniki pokarmowe kompleksu pszenno-żytniego.  Przedplonem była kukurydza uprawiana na kiszonkę, pod którą  wiosną  2014 roku był  zastosowany obornik w dawce 25 t/ha.

Po zbiorze kukurydzy przeprowadzono talerzowanie w celu rozdrobnienia resztek pożniwnych i orkę siewną. Przed siewem zastosowano nawóz wieloskładnikowy ( Polifoska 6) w dawce 200 kg/ha.

Wschody pszenżyta ozimego  były wyrównane. W wyniku długiej i stosunkowo ciepłej jesieni  stwierdzono konieczności wykonania jesiennego odchwaszczania plantacji. W dniu 4.11.2014 r. został wykonany zabieg   preparatem nowej generacji ,, Bizon” z zadawalającym skutkiem. W okresie zimowym wspólnie z rolnikiem ustalono spodziewany plon, oraz z uwzględnieniem wyników  analizy chemicznej gleby  i przedplonu ustalono dawkę nawożenia azotowego  . Pierwsza wiosenna lustracja plantacji odbyła się 25.02.2014 roku. Podczas jej przeprowadzania oceniono stan przezimowania  plantacji pszenżyta ozimego: jego zachwaszczenie oraz  porażenie przez choroby i szkodniki.

Wynik oględzin był zadawalający - plantacja dobrze przetrwała okres spoczynku zimowego i posiadała niewielkie ślady porażenia przez choroby i szkodniki. Wspólnie z rolnikiem ustalono wysokość pierwszej dawki nawozu azotowego i przybliżony termin jej wysiewu. Pierwszą dawkę azotu w postaci saletry amonowej w ilości 200 kg/ha zastosowano 10.03.2015 r. - jej zastosowanie miało pobudzić rośliny do wzrostu,  krzewienia i wyrównania plantacji.

Kolejna dawka została zastosowana pod koniec fazy krzewienia 21.04.2015 roku w dawce 150 kg/ha celem wyrównania łanu( decyduje on o liczbie kłosów i liczbie ziarniaków w kłosie).

Drugą lustrację pola przeprowadzono 16.03.2015 roku  - jej celem było określenie stopnia  zachwaszczenia plantacji. W wyniku oględzin nie stwierdzono zachwaszczenie przekraczającego ekonomiczne progi  szkodliwości ( jako zbiorowisko chwastów ) i odstąpiono od wykonania wiosennego zabiegu ochrony roślin.

Kolejną lustrację pola przeprowadzono 16.04.2015 roku w celu  oceny stanu plantacji pod względem szkodników i chorób grzybowych. Oględziny pola pozwoliły stwierdzić  konieczność zastosowania fungicydu przeciwko chorobom podstawy źdźbła i  rdzy brunatnej ? Wspólnie z rolnikiem ustalono, że zostanie zastosowany środek wieloskładnikowy o długim okresie ochrony.  W dniu 25.04.2015 roku  rolnik wykonał zabieg ochrony roślin preparatem Wirtuoz 520 EC w dawce 1 l/ha. Kolejna lustracja pola odbyła się 11.05.2015 roku i 25.05.2015r   -  w  wyniku ich przeprowadzenia nie stwierdzono przekroczenia progów szkodliwości przez szkodniki i choroby grzybowe. W dniu 11.06.2015 r. podczas następnej lustracji plantacji zaobserwowano wystąpienie mączniaka prawdziwego. Rolnik w dniu 16.06.2015 r.  wykonał zabieg preparatem Bumper 250 EC w dawce 0,5 l/ha. W wyniku kolejnych oględzin plantacji nie stwierdzono konieczności wykonywania dalszych zabiegów ochrony roślin przeciwko chorobom i szkodnikom. 

W dniu 31.07.2015 r. odbył się zbiór Pszenżyta ozimego - uzyskany plon z 1 ha wyniósł 65 dt.

Po zbiorze  przeprowadzono  kalkulację opłacalności produkcji pszenżyta - wyliczona nadwyżka bezpośrednia z 1 ha uprawy pszenicy ozimej odmiany Tulus wyniosła 1129,60 zł.

 

                                                              Starszy doradca

                                                               Krystian Karnicki

 

Płatności obszarowe - 2015 rok oraz krótka analiza przeciętnej wysokość płatności obszarowych /1ha (jpo + płatności za zazielenienie + płatności dodatkowej  + płatności dla młodych rolników) dla młodych rolników i rolników pozostałych w zależności od powierzchni  zgłoszonej do płatności.

Stawki płatności bezpośrednich za 2015 rok

Rodzaj płatności

Stawka płatności (zł/ha lub zł/szt.)

Jednolita płatność obszarowa

453,70

 Płatność za zazielenienie

304,31

 Płatność dodatkowa

171,73

 Płatność dla młodych rolników

258,97

Płatność do bydła

261,37

Płatność do krów

314,28

Płatność do owiec

116,56

Płatność do kóz

77,8

Płatność do roślin wysokobiałkowych

422

Płatność do chmielu

2336,53

Płatność do ziemniaków

1387,12

Płatność do buraków cukrowych

2127,77

Płatność do pomidorów

4298,89

Płatność do owoców miękkich

919,05

Płatność do lnu

414,09

Płatność do konopi włóknistych

572,49

tytoń - grupa Virginia

4,76

tytoń – pozostałe

3,32

 

 

Przeciętna wysokość płatności obszarowych /1ha (jpo + płatności za zazielenienie + płatność dodatkowa  + płatność dla młodych rolników) dla młodych rolników i rolników pozostałych w zależności od powierzchni  gospodarstwa.

 Wyszczególnienie

Rodzaj płatności w 2015 roku

 

Płatność jpo/1 ha

 

 w 2014 roku

 

 

 

JPO

Płatność za zazielenienie

Płatność dodatkowa

Płatność dla młodych rolników

Płatności ogółem dla gospodarstwa młodego rolnika

W zależności od wielkości gospodarstwa

Przeciętna płatność do1ha

dla młodego rolnika

w zł

Płatności ogółem dla rolnika, który nie jest  młodym rolnikiem

W zależności od wielkości gospodarstwa

Przeciętna płatność do 1ha

dla rolnika, który

 

nie jest młodym rolnikiem

w zł

453,70

zł/ha

304,31

zł/ha

171,73

zł/ha

258,97

zł/ha

Powierzchnia zgłoszona do płatności 1 ha

453,7

304,31

0

258,97

1016,98

1016,98

758,01

758,01

910,87

Powierzchnia zgłoszona do płatności 5 ha

2268,5

1521,6

343,46

1294,85

5428,36

1085,67

4133,51

826,70

910,87

Powierzchnia gospodarstwa 10ha Powierzchnia zgłoszona do płatności 10 ha

4537

3043,1

1202,11

2589,7

11371,9

1137,19

8782,21

878,22

910,87

Powierzchnia zgłoszona do płatności 15 ha

6805,5

4564,7

2060,76

3884,55

17315,5

1154,36

13430,91

895,39

910,87

Powierzchnia zgłoszona do płatności 30 ha

13611

9129,3

4636,71

7769,1

35146,1

1171,54

27377,01

912,57

910,87

Powierzchnia zgłoszona do płatności 50 ha

22685

15216

4636,71

12948,5

55485,7

1109,71

42537,21

850,74

910,87

Powierzchnia zgłoszona do płatności 100 ha

45370

30431

4636,71

12948,5

93386,2

933,86

80437,71

804,38

910,87

Z przedstawionej analizy wynika, że gospodarstwa prowadzące tylko produkcję roślinną w zakresie podstawowym ich płatności obszarowe do 1 ha będą wzrastały w przedziale od 1 do 30ha. Największą płatność do 1 ha otrzymają gospodarstwa , które zgłosiły do płatności 30 ha. Im gospodarstwo większe od 30 ha tym płatność w przeliczeniu na 1ha będzie niższa. Gospodarstwa młodych rolników otrzymają płatność do 1 ha wyższą ze względu na dodatkową płatność.  Dla porównania w ostatniej kolumnie umieściłem płatność jaka przysługiwała w 2014 roku bez uwzględnienia tzn. modulacji.

Opracował na podstawie ARiMR     Maciej Tyrakowski doradca rolników ZD Oborniki.