16 lutego 2018

Innowacje technologiczne na łąkach

Opracowanie: Jolanta Klupś
Wydawać by się mogło, że w temacie sporządzania kiszonek z traw przewiędniętych powiedziano już wszystko. Wdrożono do praktyki rolniczej mniej lub bardziej zaawansowane technologie wykorzystujące różnego rodzaju urządzenia. Były już pojedyncze bele owijane folią przy pomocy różnego typu owijarek stało- i zmienno-komorowych, praso-owijarki, prasy silosowe. Okazuje się jednak, że dla myśli konstruktorów, także maszyn rolniczych, nie ma ograniczeń. Nadal można coś usprawnić i ulepszyć. Nowym rozwiązaniem są maszyny do grupowego owijania bel folią, tzw. owijarki szeregowe. Jest to propozycja tym razem dla dużych gospodarstw oraz firm świadczących usługi rolnicze. Maszyny znajdujące się w ofercie handlowej firm polskich i zagranicznych można podzielić między innymi ze względu na przydatność do owijania bel odpowiedniego kształtu, rodzaj…
14 grudnia 2016

Festulolium – supertrawa

Opracowanie: Jolanta Klupś
Dlaczego super? Jest trawą średnio zwartą, wysoką. Odznacza się dużym udziałem liści w zielonej masie i dużą agresywnością w stosunku do innych gatunków traw i bobowatych. Zielonka jest chętnie zjadana przez zwierzęta, gdyż zawiera dużo cukru i ma dobrą strawność. Ławo się kisi. Jest smakowita. Po zasiewie rośliny rozwijają się wolno, natomiast w latach użytkowania dają szybki odrost zielonej masy po zbiorze pokosu. Z korzystnych cech tego mieszańca można wymienić dobrą trwałość, zimotrwałość oraz odporność na suszę. Jakie ma wymagania? Pole przeznaczone pod uprawę festulolium powinno być starannie uprawione, wyrównane i wolne od chwastów. Najlepsze do jej uprawy są gleby kompleksów: pszennego bardzo dobrego, pszennego dobrego oraz żytniego bardzo dobrego. Przed założeniem plantacji na glebach…
04 maja 2016

Optymalny termin zbioru traw

Opracowanie: Zbigniew Zając • Zamieszczenie: Zbigniew Zając
Strawność i koncentracja składników pokarmowych w paszach objętościowych jest ściśle związana z zawartością włókna, która z kolei jest uzależniona od stadium wegetacji i rośnie w miarę wzrostu i rozwoju roślin. Przyrost masy zielonej nie przebiega równomiernie w okresie wegetacji – trawy najintensywniej rosną od fazy krzewienia do końca kłoszenia. Od początku kwitnienia wzrost ulega osłabieniu i pod koniec prawie całkowicie ustaje, a przyrost masy składa się głównie z bezwartościowego balastu (włókna). W starzejących się trawach maleje udział liści w stosunku do łodyg, co skutkuje tym, że rośnie zawartość włókna, a maleje udział łatwostrawnych cukrów, białka, związków mineralnych i witamin. Dla strawności skarmianych pasz istotne są również wzajemne proporcje między celulozą, hemicelulozą i ligniną – głównymi składnikami włókna. W trawach w miarę starzenia rośnie udział…
07 stycznia 2016

Łąka łące nierówna

Opracowanie: Jolanta Klupś
Łąki trwałe zajmują specyficzne siedliska pod względem warunków glebowych, wodnych, fizjograficznych i klimatycznych. To zbiorowiska wielogatunkowe traw, roślin bobowatych oraz wielu gatunków roślin zielnych, które tworzą na łąkach barwny aspekt. Niestety ten naturalny układ ekologiczny może ulegać znacznym przekształceniom w wyniku działalności człowieka. Rośliny łąkowe, a zwłaszcza trawy, wyróżniają się trwałością oraz zdolnością do ciągłego odrastania po skoszeniu lub wypasie. Plonują w zależności od żyzności i wilgotności gleby oraz zawartości substancji zapasowych (cukrów), które warunkują ich wzrost i rozwój. Utrzymanie należytej żyzności gleby wymaga zwrotu pobranych przez rośliny składników pokarmowych. W przypadku użytkowania kośnego pobrane składniki praktycznie w całości wywożone są z łąki. Braki tych składników należy uzupełnić poprzez odpowiednie nawożenie mineralne, naturalne, organiczne.…
04 stycznia 2016

Łąki miodem pachnące

Opracowanie: Jolanta Klupś
Trawy stanowią niezwykłą grupę gatunków w świecie roślin, posiadających specyficzną budowę oraz właściwości. Charakterystyczna jest ich trwałość, zdolność do wielokrotnego odrastania w sezonie wegetacyjnym, niezbyt duże wymagania siedliskowe, duże zdolności przystosowawcze, występowanie w wielogatunkowych zbiorowiskach. Rodzina traw jest jedną z najważniejszych i najbardziej licznych grup roślin na świecie. Obszary, na których trawy tworzą dominującą formę roślinną zajmują około 1/3 powierzchni lądów. Pod względem produkcji biomasy obszary te ustępują tylko lasom. W warunkach Europy Środkowej trawy są główną grupą roślin występujących na łąkach i pastwiskach. Łąki i pastwiska są przede wszystkim źródłem paszy zarówno dla zwierząt gospodarskich, jak i leśnych. Jest to ważna i podstawowa funkcja, ale nie jedyna. Często zapominamy o szeregu niezwykle ważnych funkcji przyrodniczych, walorach krajobrazowych…
18 września 2015

Kiszenie roślinności turzycowej

Opracowanie: Jolanta Klupś
Roślinność turzycowata występuje najczęściej w siedliskach wilgotnych i mokrych, gdzie często tworzy charakterystyczne płaty. To wieloletnie rośliny zielne. Podobnie jak trawy wytwarzają wiązkowy system korzeniowy. Często charakteryzują się pokrojem kępkowym. Wiele gatunków, dzięki posiadaniu zakorzeniających się rozłogów, tworzy gęste lub luźne darnie. Wiele cech odróżnia jednak turzycowate od traw. Łodyga jest najczęściej trójkanciasta, pełna w środku, niepodzielona na węzły i międzywęźla. Liście wyrastają na trzy strony, starsze liście i łodygi gromadzą dużo krzemionki, wskutek czego stają się twarde i ostre. Roślinność turzycowata może dominować w składzie gatunkowym na łąkach bagiennych. W praktyce rolniczej najczęściej jest koszona i suszona na siano. Ze względu na twardość łodyg i liści jest ona niechętnie zjadana przez zwierzęta gospodarskie. W badaniach naukowych przeprowadzonych…
31 lipca 2014

Barszcz Sosnowskiego

Opracowanie: Jolanta Klupś
Co to takiego? Barszcz występuje najczęściej w rejonach byłych jego upraw, ale także daleko od nich, nawet w odległości kilkudziesięciu kilometrów. Jest to roślina obca (pochodzi z Kaukazu), którą sprowadzono do Polski na początku lat siedemdziesiątych ubiegłego stulecia jako nową roślinę paszową, przeznaczoną na kiszonki. Pomimo zalet, takich jak: duże plonowanie, duża plenność, trwałość, nie wszedł on do uprawy, a przedostał się z pól doświadczalnych na tereny użytkowane i nieużytkowane rolniczo, stając się groźnym chwastem. Rośnie na obrzeżach pól, łąkach, pastwiskach, obrzeżach lasów, poboczach dróg, skarpach rowów, śmietniskach, nieużytkach. Jest rośliną zielną, więc jej nadziemna część zanika na okres zimy i pojawia się ponownie bardzo wczesną wiosną tuż po ruszeniu wegetacji. Początkowo tworzy rozetę o średnicy…
31 lipca 2014

Truciciele na łąkach

Opracowanie: Jolanta Klupś
Knieć błotna: zawiera trującą protoanemoninę, glikozydy, karotenoidy. Trujące właściwości posiada w stanie świeżym, głównie w okresie kwitnienia i owocowania. Może być też trująca w stanie suchym. Do zatrucia zwierząt domowych dochodzi głównie wczesną wiosną, gdy w pełni rozkwitnięta dominuje na podmokłych łąkach. Jaskier ostry: zawiera toksyczną ranunculinę. Jeden z najbardziej trujących jaskrów w stanie świeżym. W sianie wszystkie gatunki jaskrów tracą swoje trujące właściwości i stają się nieszkodliwe. Największe niebezpieczeństwo zatrucia występuje na wiosnę, kiedy rozwijają się tylko liście odziomkowe, chętnie zjadane przez zwierzęta. Po pojawieniu się jaskrawożółtych kwiatów zwierzęta omijają jaskry. Szelężnik większy i mniejszy: trujący półpasożyt, zawiera toksyczną aukubinę. Na łące niepożądany w dużej ilości, gdyż jako półpasożyt korzeniowy osłabia sąsiednie rośliny pastewne. Dodatkowo…
13 lutego 2014

Podłoże popieczarkowe na użytkach zielonych i nie tylko

Opracowanie: Jolanta Klupś
Produkcja pieczarek w Polsce jest dynamicznie rozwijającą się gałęzią produkcji rolnej. W ostatnich latach produkowano w kraju 250-300 tys. ton pieczarek, co stawia nas na I miejscu w Europie i III miejscu na świecie. Te same miejsca zajmujemy pod względem wytworzonego odpadu popieczarkowego. Odpad ten stwarza problemy producentom pieczarek, którzy z reguły nie posiadają własnych gruntów rolnych i nie mają warunków, aby utylizować go we własnym zakresie. „Bezużyteczny odpad” może jednak  istotnie wpłynąć na poprawę bilansu nawozów organicznych w glebie głównie tam, gdzie rozwija się ten kierunek produkcji. To cenny nawóz organiczno-torfowy, który można wykorzystać na gruntach ornych w wielu…